Η κοιλάδα του ποταμού Σπερχειού. Με αφετηρία σημαντικά χωριά της Φθιώτιδας, επιχειρούμε φυσιολατρικές, πολιτισμικές και ιστορικές αποδράσεις σε έναν τόπο με χαμηλό τουριστικό προφίλ που ωστόσο παραμένει πάντα γοητευτικός και πανέμορφος.
Copyright photo & text: Theo Athanasiadis / Views Of Greece

Την άνοιξη, ένα μέρος του Σπερχειού είναι κατάλληλο για κανό ή μονοράφτ © Theo Athanasiadis/Views of Greece
Η γέννηση του Σπερχειού ξεκινά από τα Ευρυτανικά και Φθιωτικά βουνά. Κατά την πορεία του το ποτάμι διαμορφώνει ένα πολυμορφικό τοπίο όπου η ανθρώπινη παρουσία είναι έντονη από τις απαρχές της ιστορίας. Ο Σπερχειός εκβάλλει στον Μαλιακό κόλπο, ύστερα από 82 χιλιόμετρα ροής. Εδώ, στις εύφορες όχθες του που περιβάλλονται από αγέρωχα βουνά, οι πρώτοι μόνιμοι οικισμοί εμφανίστηκαν ήδη από την 5η χιλιετία π.Χ. καθιστώντας την περιοχή μία από τις από τις αρχαιότερες κατοικημένες στον ελλαδικό χώρο.

Το πλημμυρισμένο παραποτάμιο δάσος του Σπερχειού, κοντά στο Καστρί. © Theo Athanasiadis/Views of Greece
Αφήνοντας πίσω την Εθνική Οδό Αθηνών-Λαμίας και μπαίνοντας στον νεότευκτο εθνικό δρόμο Ε65, ο επισκέπτης βγαίνει στην έξοδο προς Καρπενήσι. Μετά από λίγα χιλιόμετρα φτάνει στη γεωργική Μακρακώμη και τη Σπερχειάδα της Εθνικής Αντίστασης. Με αφετηρία αυτά τα δυο μεγαλοχώρια επιχειρούμε σύντομες ταξιδιωτικές αποδράσεις σε ενδιαφέροντες τόπους που βρίσκονται γύρω από την κοίτη του Σπερχειού οι οποίοι σπάνια προβάλλονται σε ταξιδιωτικά sites και τουριστικούς οδηγούς.

Η Μακρακώμη. © Theo Athanasiadis/Views of Greece
Μακρακώμη
Η κωμόπολη είναι κτισμένη στις όχθες του Σπερχειού και οφείλει το όνομά της στην αρχαία πόλη των Αινιάνων, “Μακρά Κώμη”, υπολείμματα της οποίας διακρίνονται ακόμα στο κοντινό ύψωμα του Προφήτη Ηλία. Η Μακρακώμη είναι σήμερα το γεωργικό και κτηνοτροφικό κέντρο της περιοχής και μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως αφετηρία για πολλές αξιόλογες εκδρομές. Σε αυτές περιλαμβάνονται τα παραποτάμια τοπία του Σπερχειού και τα ορεινά συγκροτήματα της Οίτης, του Βελουχιού, των Αγράφων, αλλά και το Καρπενήσι το οποίο απέχει μόλις 45 χιλιόμετρα.

Ο Σπερχειός όπως τον βλέπουμε από τη γέφυρα της Σπερχειάδας, στο βάθος ξεχωρίζει η Οίτη © Theo Athanasiadis/Views of Greece
Διαμονή και φαγητό στη Μακρακώμη
Στη Μακρακώμη θα βρείτε ξενώνες, καφέ και τις ρουμελιώτικες ταβέρνες «Πιθάρι» και «Κολοτούμπας». Επίσης, εδώ λειτουργούν κρεοπωλεία με ντόπια κρέατα, χειροποίητα λουκάνικα και καταστήματα με παραδοσιακά προϊόντα. Στην Μακρακώμη υπάρχουν ακόμα παραδοσιακοί φούρνοι που ψήνουν με ξύλα, αλλά και ένας φούρνος ανοιχτός όλο το εικοσιτετράωρο!

Τα Λουτρά Πλατυστόμου © Theo Athanasiadis/Views of Greece
Ιαματικό Πλατύστομο
Στο χωριό Ασβέστι (7 χλμ. από τη Μακρακώμη) θα αναζητήσετε το μικρό τοξωτό πέτρινο γεφύρι και θα επισκεφθείτε τον οικισμό Αρχάνι (6 χλμ.) με τα πλατάνια και τα τρεχούμενα νερά. Στο χωριό Πλατύστομο (4 χλμ.) αναβλύζουν οι ιαματικές πηγές, γνωστές από την αρχαιότητα και ιδανικές για ποσιθεραπεία. Δυστυχώς, σήμερα οι εγκαταστάσεις των λουτρών βρίσκονται σε εγκατάλειψη και είναι φθαρμένες. Ωστόσο, αξίζει τον κόπο να έρθετε μέχρι εδώ, για να απολαύσετε το υπέροχο ημιορεινό τοπίο.

Το εντυπωσιακό και απειλούμενο πλατανόδασος του Σπερχειού, κοντά στη Μακρακώμη © Theo Athanasiadis/Views of Greece
Περίπατοι εξερευνήσεις στο παρυδάτιο δάσος του Σπερχειού
Στο χωριό Καστρί, αλλά και σε άλλες παρόχθιες τοποθεσίες, εκτείνονται τμήματα του αρχαίου πλατανόδασους που αναφέρεται και από τον Όμηρο, ο οποίος σημειώνει ότι από την ξυλεία του κατασκευάζονταν τα κατάρτια των πλοίων της Ελλάδας. Ακόμη και σήμερα, το πλατανόδασος του Σπερχειού παραμένει ένα από τα πιο αξιόλογα παρόχθια δάση στην Ελλάδα. Εκτός από το κυρίαρχο είδος του πλατάνου, υπάρχουν τουλάχιστον ακόμη 16 είδη δέντρων. Δυστυχώς, η ασθένεια Ceratocystis platani (μεταχρωματικό έλκος) έχει πλήξει ένα πολύ μεγάλο μέρος του άλλοτε θαλερού δάσους. Τα περιβαλλοντικά προβλήματα εντείνονται με την αυθαίρετη ρίψη κάθε είδους απορριμμάτων, αστικών γεωργικών, βιοτεχνικών.

Η Σπερχειάδα © Theo Athanasiadis/Views of Greece
Η Σπερχειάδα της Εθνικής Αντίστασης
Από τη Μακρακώμη, περνώντας τη γέφυρα του Σπερχειού, φτάνουμε στην κωμόπολη της Σπερχειάδας, κτισμένη στους πρόποδες του βουνού Γουλινάς σε υψόμετρο 250 μέτρων. Η Σπερχειάδα έχει μόνιμο πληθυσμό 2.500 κατοίκους, απέχει 35 χιλιόμετρα από τη Λαμία και 45 χιλιόμετρα από το Καρπενήσι. Το 1944, οι Γερμανοί, στο πλαίσιο των εκκαθαριστικών επιχειρήσεών που είχαν σκοπό να καθυποτάξουν το ισχυρό ανταρτικό του ΕΛΑΣ και να κλονίσουν το φρόνιμα των ντόπιων που τον υποστήριζαν, έκαψαν την Σπερχειάδα καταστρέφοντας τα περισσότερα από τα παλιά πετρόκτιστα αρχοντικά και ανατινάζοντας τον παλαιό ναό του Αγίου Νικολάου.

Σπερχειάδα – η εκκλησία του Αγίου Νικολάου που ανατινάχθηκε από τους Γερμανούς το 1944 © Theo Athanasiadis/Views of Greece
Μόλις 2 χιλιόμετρα έξω από τη Σπερχειάδα βρίσκεται η θρυλική «Καλύβα του Στεφανή» που έχει χαρακτηριστεί ως ιστορικό, διατηρητέο μνημείο. Εδώ, τον Μάιο του 1942, ο Άρης Βελουχιώτης συναντήθηκε με ντόπιους, αποφασίζοντας την ένοπλη αντίσταση κατά των Γερμανών, Ιταλών και Βουλγάρων κατακτητών. Από την καλύβα αυτή ξεκίνησε η θρυλική πορεία προς το Κρίκελλο, τη Δομνίστα και τα Ευρυτανικά βουνά.

Η θρυλική καλύβα του Στεφανή στη Σπερχειάδα © Theo Athanasiadis/Views of Greece
Αξιοθέατα και εκδρομές με αφετηρία την Σπερχειάδα
Σήμερα, το χωριό διαθέτει Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο, το οποίο αξίζει να επισκεφθείτε (Πληροφορίες Δήμος Μακρακώμης 22363 50200). Επιπλέον, λειτουργεί ξενώνας και ταβέρνες. Οδικώς αξίζει να πάτε μέχρι το όμορφο χωριό Άνω Καλλιθέα (8χλμ. ) και από εδώ να ακολουθήσετε την πεζοπορική διαδρομή που οδηγεί στην κορυφή του άγνωστου, αλλά υπέροχου βουνού Γουλινάς (1.459 μέτρα) απ’ όπου θα απολαύσετε την κοιλάδα του Σπερχειού, τα βουνά Όθρυς, Βελούχι και τη μακρόστενη κορμοστασιά της Οίτης.

Ανάβαση στο όρος Γουλινάς από την πλευρά της Σπερχειάδας © Λουκάς Πρατίλας/Views of Greece
Αν ο καιρός το επιτρέπει και έχετε διάθεση για ορεινές περιπλανήσεις, κορυφαία σε φυσική ομορφιά θεωρείται η διαδρομή από την Σπερχειάδα προς το ορεινό χωριό Γαρδίκι (25 χλμ.) που ξετυλίγεται σε υψόμετρο 1100 μ., μέσα σε μια θάλασσα από έλατα.

Η κοιλάδα του Σπερχειού, στο βάθος το χωριό Καστρί © Theo Athanasiadis/Views of Greece
ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ. ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ: Κόζιακας, περπατάμε στο «μονοπάτι του Ασκληπιού»

Σε κάποια σημεία του μονοπατιού θα δείτε ξύλινα γλυπτά να εποπτεύουν τον χώρο © Theo Athanasiadis/Views of Greece
“Views Of Greece” travel photojournalism – Discover the real Greece with the experts
Απαγορεύεται η αναδημοσίευση και γενικά η αναπαραγωγή του παρόντος με οποιονδήποτε τρόπο, τμηματικά ή συνολικά, συμπεριλαμβανομένων των επιμέρους κειμένων ή και των φωτογραφιών χωρίς τη γραπτή άδεια του δημιουργού, σύμφωνα με τον νόμο Ν.2121/1993 και τη διεθνή σύμβαση της Βέρνης (που έχει κυρωθεί με το ν. 100/1975). Η Πνευματική ιδιοκτησία ανήκει στον δημιουργό και αποκτάται χωρίς καμιά διατύπωση και χωρίς την ανάγκη ρήτρας απαγορευτικής των προσβολών της.

