Μαράθι, Ψέριμος, Ηρακλειά, Κάλαμος… Εδώ θέλεις να αράξεις!

Τέσσερα μικρά νησιά για να ησυχάσεις και να χαρείς την ανεμελιά, τον ήλιο και τις υπέροχες παραλίες. Νησιώτικες κουκίδες σε Αιγαίο και Ιόνιο που θα σε μυήσουν στο πραγματικό νόημα των διακοπών: χωρίς αυτοκίνητα, χωρίς ντεσιμπέλ, χωρίς θηριώδη ξενοδοχεία και χωρίς συνωστισμούς…

Copyright photo & text: Theo Athanasiadis / Views Of Greece

Άνοιξε τον χάρτη και «κύκλωσε» τα πιο ασήμαντα ίσως νησάκια των ελληνικών θαλασσών, που δεν θα τα δεις να ποζάρουν στα εξώφυλλα των ταξιδιωτικών περιοδικών ούτε στις λίστες με τους “hot” προορισμούς, τις οποίες συντάσσουν με περίσσεια σιγουριά οι αυτάρεσκοι και αυτοχριζόμενοι bloggers και influencers. Και ευτυχώς δηλαδή που παραμένουν στην αφάνεια, για να προσφέρουν μερικές ανάσες θερινής ραστώνης και ανεμελιάς σε όσους δίνουν διαφορετικό νόημα στις καλοκαιρινές τους διακοπές.

Με τα ναύλα να έχουν πάρει φωτιά, σίγουρα αρκετοί από εσάς θα αναρωτιέστε ήδη πόσα μηνιάτικα θα χρειαστούν για να φτάσετε εδώ, στην άλλη άκρη του Αιγαίου. Όμως, αν προσμετρήσουμε στο κόστος των καλοκαιρινών διακοπών μας το γεγονός ότι και στις δύο αυτές περιπτώσεις δεν θα χρειαστεί να πάρετε μαζί σας αυτοκίνητο —και άρα δεν θα δαπανήσετε ούτε ένα ευρώ για καύσιμα— τότε μάλλον πρόκειται για μια αρκετά συμφέρουσα επιλογή.

ΜΑΡΑΘΙ, ξέγνοιαστο, αμμουδερό, ανέμελο, μινιμαλιστικό

Μιλάμε στην κυριολεξία για μια ασήμαντη κουκίδα στον γαλάζιο χάρτη του Αιγαίου και, χάρη στην επιμονή κάποιων ανθρώπων, το νησάκι αυτό δεν παρέμεινε παντελώς άγνωστο, όπως ήταν κάποτε. Ο ευκολότερος τρόπος για να έρθεις εδώ είναι να πάρεις το εκδρομικό ημερόπλοιο που αναχωρεί καθημερινά από τη Σκάλα της Πάτμου. Το ίδιο μπορείς να κάνεις και αν βρίσκεσαι στους Λειψούς, απ’ όπου επίσης πραγματοποιούνται ημερήσιες εκδρομές προς το Μαράθι — και από τα δύο λιμάνια το νησάκι απέχει περίπου 9 ναυτικά μίλια. Όλη η τουριστική δραστηριότητα εντοπίζεται στη μία και μοναδική παραλία του νησιού. Εδώ πλέον, μετά τον θάνατο του θρυλικού Μιχάλη, γνωστού ως «Πειρατή», που υπήρξε μια ξεχωριστή μορφή του Μαραθιού, λειτουργούν μόνο δύο από τις τρεις ταβέρνες που υπήρχαν παλαιότερα. Επίσης υπάρχουν ενοικιαζόμενα δωμάτια, τα οποία διαχειρίζονται οι ντόπιες οικογένειες Κάβουρα και Αιμιλιανού, με ρίζες στο νησί που ξεπερνούν τον έναν αιώνα.

Φυσικά στο νησί δεν κυκλοφορούν αυτοκίνητα ούτε άλλα οχήματα, αφού ο μοναδικός «δρόμος», η «Λεωφόρος Αγίου Νικολάου» όπως την αποκαλούν οι ντόπιοι, είναι ένα μονοπάτι μήκους περίπου διακοσίων μέτρων που καταλήγει στο ερημοκλήσι του θαλασσινού Αγίου περνώντας δίπλα από πικροδάφνες και μαστιχόδεντρα. Η παραλία είναι στρωμένη με λεπτή ξανθιά άμμο και σκιάζεται από αλμυρίκια. Εδώ θα κάνετε τις βουτιές σας και στη συνέχεια θα περπατήσετε λίγα μόλις βήματα για να φάτε σε κάποια από τις ταβέρνες που απλώνουν τραπεζάκια σχεδόν πάνω στο κύμα. Από το Μαράθι, αν έχετε δικό σας σκάφος, εύκολα θα περάσετε απέναντι στο νησάκι των Αρκιών, που επίσης αξίζει να του αφιερώσετε λίγο από τον χρόνο σας.

Στο Μαράθι, αλλά και στους Αρκιούς, τίποτα δεν θα ταράξει τη καλοκαιρινή σας ραστώνη, εκτός ίσως από την άφιξη θαλαμηγών — οι περισσότερες καταφθάνουν από τα τουρκικά παράλια. Υπάρχουν όμως στιγμές, κυρίως το βράδυ όταν σταματούν τα δρομολόγια, που θα νιώσετε πραγματικά σαν να είστε μόνοι πάνω στη γη.

ΨΕΡΙΜΟΣ, νωχελική, γαλαζοπράσινη, φωτεινή, ακριτική

Διοικητικά η Ψέριμος ανήκει στην Κάλυμνο, αλλά απέχει σχεδόν το ίδιο και από την Κω (περίπου 6 ναυτικά μίλια). Η έκταση του νησιού δεν ξεπερνά τα 15 τ.χλμ. και, ενώ η ενδοχώρα του είναι τραχιά, βραχώδης και άγονη, ο όρμος όπου βρίσκεται το μοναδικό χωριό αγκαλιάζεται από γαλαζοπράσινα και ρηχά νερά που γλυκαίνουν το τοπίο. Στην Ψέριμο θα έρθετε με εκδρομικά ημερόπλοια που αναχωρούν καθημερινά από τις βόρειες ακτές της Κω, αποβιβάζοντας πολλές δεκάδες τουρίστες και δίνοντας μια εφήμερη τουριστική κίνηση στο νησί, αλλά και την ευκαιρία στους ντόπιους να επιδείξουν τις εμπορικές τους ικανότητες πουλώντας σφουγγάρια και διάφορα ενθύμια ασιατικής προέλευσης.

Αν όμως αποφασίσετε να διανυκτερεύσετε εδώ για δύο ή τρία βράδια, θα απολαύσετε την αυθεντική νησιώτικη ατμόσφαιρα που επιστρέφει μόλις αποχωρήσουν τα ημερόπλοια. Στην Ψέριμο θα φτάσετε εύκολα με το πλοιάριο της γραμμής που αναχωρεί καθημερινά το καλοκαίρι από την Πόθια — το λιμάνι της Καλύμνου — με προορισμό τα Αυλάκια, το λιμανάκι της Ψερίμου, κρυμμένο στον μυχό ενός απάνεμου όρμου. Εδώ υπάρχουν λίγα ενοικιαζόμενα δωμάτια, ένα νεόκτιστο ξενοδοχείο, μερικά εστιατόρια και καφέ, ένα mini market και το περιφερειακό ιατρείο. Μπροστά από το χωριό, που αριθμεί μόλις μερικές δεκάδες σπίτια, απλώνεται το πανέμορφο ακρογιάλι του, στρωμένο με ολόλευκη άμμο τόσο στην ακτή όσο και στον βυθό. Η διαύγεια των νερών είναι καταπληκτική και κολυμπώντας εδώ έχεις την αίσθηση ότι αιωρείσαι μέσα σε ένα τρισδιάστατο γαλάζιο τοπίο.

Στην Ψέριμο υπάρχουν ελάχιστα αυτοκίνητα και μερικά αγροτικά μηχανήματα, καθώς το οδικό δίκτυο του νησιού είναι σχεδόν ανύπαρκτο. Με τα πόδια θα πάτε στις παντελώς ερημικές παραλίες Βαθύ, 1.500 μέτρα ανατολικά από τα Αυλάκια, και Μαραθώντας, 1.900 μέτρα βόρεια από τα Αυλάκια. Στις εξορμήσεις σας αυτές οπωσδήποτε να έχετε μαζί σας αρκετό δροσερό νερό, να φοράτε καπέλο και παπούτια κατάλληλα για περπάτημα σε κοφτερές πέτρες. Από το λιμανάκι της Ψερίμου ξεκινά το μονοπάτι που οδηγεί, ύστερα από σύντομη πορεία, στο ακρογιάλι της Παναγιάς Γραφιώτισσας, όπου πάνω στο κύμα δεσπόζει το μικρό ξωκλήσι, χτισμένο στη θέση προγενέστερου παλαιοχριστιανικού ναού. Στη γειτονική νησίδα Πλατύ βρίσκονται τα ναυάγια δύο γερμανικών πλοίων που βυθίστηκαν το 1944. Εδώ θα έρθετε με οργανωμένες εκδρομές εταιρειών που ειδικεύονται στις καταδυτικές εξορμήσεις και έχουν ως αφετηρία τόσο την Κάλυμνο όσο και την Κω.

ΗΡΑΚΛΕΙΑ, πεζοπορική, ανεπιτήδευτη, ήρεμη

Είναι το πρώτο από τα νησιά των Μικρών Κυκλάδων που πιάνει ο «Σκοπελίτης», το θρυλικό πλοιάριο που εκτελεί καθημερινά τη γραμμή Νάξος – Μικρές Κυκλάδες – Αμοργός, αλλά όχι και το πλέον τουριστικό. Σε αντίθεση με το γειτονικό Κάτω Κουφονήσι, που μάλλον έχει απωλέσει για πάντα την ταυτότητα του απόμερου προορισμού, η Ηρακλειά διατηρεί ακόμη χαμηλούς τόνους και ενδείκνυται για όσους αναζητούν ήσυχες διακοπές και αρκετό περπάτημα, χωρίς όμως να τους λείψουν οι βασικές ανέσεις.

Η έκταση του νησιού μόλις που ξεπερνά τα 18 τ.χλμ. και τα χωριά, που απέχουν μεταξύ τους μόλις 4 χιλιόμετρα, είναι όλα κι όλα δύο: ο Άγιος Γεώργιος (λιμάνι) και η Παναγιά (Χώρα). Το λιμάνι διαθέτει μια θαυμάσια, απάνεμη παραλία με αρμυρίκια, ταβερνάκια και ένα μίνι μάρκετ. Οι μόνιμοι κάτοικοι της Ηρακλειάς μένουν κυρίως στο γραφικό χωριό της Παναγιάς, κυκλαδίτικης αρχιτεκτονικής, όπου παρατηρείται το καλοκαίρι και ο μεγαλύτερος «συνωστισμός» των επισκεπτών. Από εδώ ξεκινούν οι χωματόδρομοι, μα κυρίως τα μονοπάτια που οδηγούν στις παραλίες και τα υπόλοιπα αξιοθέατα του νησιού.

Υπέροχη είναι η αμμουδιά της Βορινής Σπηλιάς, αλλά όπως λέει και το όνομά της, τη δέρνουν αλύπητα τα μελτέμια. Όταν οι άνεμοι θυμώνουν, η ασφαλέστερη επιλογή είναι η ακρογιαλιά στο Τουρκοπήγαδο. Για τους φίλους του νησιού, οι αγαπημένες παραλίες είναι ο Καρβουνόλακκος (βότσαλο) και η Αλιμιά (άμμος). Αν σας κουράζει το περπάτημα κάτω από τον καυτό κυκλαδίτικο ήλιο, υπάρχει το εκδρομικό σκάφος του Κωβαίου, που εκτελεί καθημερινά δρομολόγια προς τις περισσότερες ακτές του νησιού αλλά και προς τη διπλανή Σχοινούσα.

Η τουριστική ατραξιόν της Ηρακλειάς είναι αναμφίβολα το επιβλητικό σπήλαιο του Αϊ-Γιάννη, που, αν και θεωρείται το μεγαλύτερο σπήλαιο της Ελλάδας, παραμένει αναξιοποίητο. Ο τοπικός θρύλος το ταυτίζει με τη σπηλιά του Πολύφημου και τα κοντινά Αβελονήσια με τις πέτρες που εκσφενδόνιζε ο Κύκλωπας στα καράβια του Οδυσσέα μετά την τύφλωσή του. Για να έρθετε εδώ θα πρέπει οπωσδήποτε να έχετε μαζί σας κάποιον ντόπιο που γνωρίζει τα κατατόπια. Η πορεία, ανάλογα με τη φυσική κατάσταση του καθενός αλλά και τη ζέστη της ημέρας, διαρκεί από δυόμισι έως τρεις ώρες. Η ξενάγηση στα άδυτα του σπηλαίου γίνεται με φακούς και απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή, καθώς το μεγαλύτερο μέρος του παραμένει ανεξερεύνητο.

ΚΑΛΑΜΟΣ,  Ιόνιο Γαλάζιο, πεύκα,  βότσαλο

Ο Κάλαμος είναι σχεδόν στο σύνολό του κατάφυτος, κυρίως με πεύκα, ενώ γύρω από τους οικισμούς απλώνονται ελαιώνες που του προσδίδουν μια ήρεμη, αγροτική αύρα. Στο νησί υπήρχαν ανέκαθεν τρεις μικροί οικισμοί: η Επισκοπή, το Κάστρο και ο Κάλαμος, που αποτελεί και το κύριο λιμάνι. Το πλοιάριο που αναχωρεί καθημερινά από τον Μύτικα θα σας φέρει στο χωριό Κάλαμος, όπου εντοπίζεται και η περιορισμένη μεν, επαρκής δε, τουριστική υποδομή.

Το νησί είναι ορεινό και οι ακτές του βραχώδεις, οπότε δεν θα βρείτε πολλές παραλίες. Θα ανακαλύψετε όμως θαυμάσιους μικρούς προστατευμένους όρμους με βότσαλο και πετραδάκι, όπου τα νερά βαθαίνουν σχετικά απότομα και παραμένουν δροσερά. Η πιο χαρακτηριστική παραλία του νησιού είναι το ονειρικό Ασπρογιάλι. Με ψιλό λευκό βοτσαλάκι, βράχια και πεύκα που αγκαλιάζουν τον κόλπο, είναι η πρώτη εικόνα που αντικρίζει κανείς φτάνοντας από τον Μύτικα. Θα την αναγνωρίσεις εύκολα από το μικρό, ερειπωμένο πλέον εκκλησάκι του Αγίου Δονατου, χτισμένο πάνω στο κύμα.

Λίγο βορειότερα από το λιμάνι ξεχωρίζει η Μυρτιά, μια πανέμορφη ακτή, ενώ νοτιότερα βρίσκεται η Αγραπιδιά, που θεωρείται η πιο «κοσμοπολίτικη» παραλία του νησιού (με μέτρο πάντα — μιλάμε για Κάλαμο). Αξίζει επίσης να κάνεις μια βόλτα ως το παραθαλάσσιο χωριουδάκι της Επισκοπής με το γραφικό λιμανάκι του, όπου λειτουργεί μια οικογενειακή ταβέρνα. Από εδώ, σε μικρή απόσταση —με τα πόδια πάντα— βρίσκεται ο οικισμός Κάστρο, με τα απομεινάρια του παλιού κάστρου και τους ερειπωμένους ανεμόμυλους. Στον Κάλαμο, εκτός από το πλοιάριο της γραμμής, μπορείς να έρθεις και για μονοήμερη εκδρομή χρησιμοποιώντας θαλάσσιο ταξί.

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ. Δείτε ακόμη: Εκδρομή σε μοναχικά νησάκια με ημερόπλοιο

“Views Of Greece” travel photojournalism – Discover the real Greece with the experts

Απαγορεύεται η αναδημοσίευση και γενικά η αναπαραγωγή του παρόντος με οποιονδήποτε τρόπο, τμηματικά ή συνολικά, συμπεριλαμβανομένων των επιμέρους κειμένων ή και των φωτογραφιών χωρίς τη γραπτή άδεια του δημιουργού, σύμφωνα με τον νόμο Ν.2121/1993 και τη διεθνή σύμβαση της Βέρνης (που έχει κυρωθεί με το ν. 100/1975).  Η Πνευματική ιδιοκτησία ανήκει στον δημιουργό και αποκτάται χωρίς καμιά διατύπωση και χωρίς την ανάγκη ρήτρας απαγορευτικής των προσβολών της.

• ήσυχα νησιά. Διακοπές. Καλοκαίρι
• μικρά νησιά